İmtihan Cenneti Mi, Ödül Yeri Mi?

Bu konuyu tartışmaya açan temel etken, Cennet kavramının tahlili sonucunda ortaya çıkan farklı sonuçlar olmuştur. Bu durumda genel olarak iki farklı görüş öne sürülmüştür. Birincisi bu Cennetin ahirette va’dedilen Cennet olduğu ikinci çıkarım ise yeryüzünde bir bahçe olduğu yönündedir. Birinci görüşü savunanlar, Kur’an’da geçen bütün “Cennet” kavramlarını aynı kökte ve aynı nitelikte görmüşlerdir. Ancak burada çok da üzerinde durulacak bir hususun olduğunu düşünmüyorum. Asıl üzerinde durulması gereken konunun ikinci görüşün nasıl ve ne şekilde temellendirildiğidir. Az önce de zikrettiğimiz gibi Hz. Adem’in sınandığı Cennet denilen mekanın yeryüzünde bir bahçe olduğu kanaatini taşıyanlar da olmuştur. Nitekim bu kanaati geliştirmelerine gerekçe olarak da Kur’an’da geçen konuyla ilgili bazı ayetleri delil olarak sunmuşlardır. Ayetler şu şekildedir: “ Allah katında İsâ'nın durumu, Âdem'in durumu gibidir. Allah Âdem'i topraktan yarattı; sonra ona, “ol” dedi ve o da oluşmaya başladı.”(Âl-i İmran, 59), “Sizi topraktan yarattık; yine sizi oraya döndüreceğiz ve bir defa daha sizi oradan çıkaracağız”(Taha, 55). Hz Adem’in topraktan yaratıldığı ve dolayısıyla yaratılma kaynağının topraktan olmasından kaynaklı olarak dünyada bir yaratılışın olduğu, dünyadaki yaratılıştan dolayı da Hz. Adem’in imtihan amaçlı başka gezegenlere veya ahirete götürülmeyip bizzâtihi bu dünyada bir yerde imtihana tabi tutulduğudur. “Onlara orada hiçbir yorgunluk dokunmayacak ve onlar oradan çıkarılmayacaktır.”(Hicr, 48) Aynı Cennet kavramı, bu sefer de Bakara Sûresi 36.ayette kullanılmış ve o Cennetten çıkışın olduğunu görmekteyiz. Ancak ödül mahiyetinde tasavvur edilen Cennette ebedîliğin sözkonusu olduğu açıktır. Bu yüzden de Adem(a.s) için ifade edilmiş Cennet, ahiretteki Cennetin olamayacağını savunurlar. Ayrıca ayette geçen ‘inin’ fiilinin başka bir alemden başka bir aleme veya gezegene inmek olarak değil, yeryüzündeki bir yerden başka bir yere geçiş yapmak olduğu şeklinde anlaşılmasının ayetlerden hareketle daha doğru olduğunu da ifade ederler. Bu fiilin kullanıldığı Nuh olayında da görebiliriz ki orada da aynı fiil kullanılmış ancak herhangi bir gezegenden başka bir gezegene inmek şeklinde kullanılmamıştır. Konuyu daha da açıklığa kavuşturmak adına Adem’in imtihan edildiği Cennette iblisin var olduğu fakat ahiretteki Cennette ise ayetlerden de belirtildiği üzere sadece iman etmiş ve Allah için yaşamış kimselerin olacağını da delil olarak öne sürmüşlerdir. Ahiret için kullanılmış Cennet kavramının bu dünyadaki bahçe olarak “Cenneteyn” şeklinde de kullanıldığını ayeti delil getirerek iddialarını destekler nitelikte görüş beyan etmişlerdir. Ayet şu şekildedir: “Onlara şu iki adamı örnek alarak anlat! Birine iki üzüm bağı(Cenneteyn, iki Cennet, iki bahçe)vermiş, bu bağların etrafını hurmalarla donatmış, aralarında da ekinler bitirmiştik.” (Kehf, 32) Ahiret için kullanılan Cennet terimi ile dünyadaki bahçe anlamındaki Cennet kavramının farklı boyutlarını görmek için konuyla ilgili diğer ayetlere de bakılabilir.
        Sonuç olarak Hz Adem’in imtihan olunduğu Cennette yasakların, ahiretteki Cennette sonsuz nimetlerin olduğu; ‘eğer ki Adem’in imtihan edildiği Cennet ahiretteki Cennet ise o zaman ilk yaşam başlangıcının dünyanın değil, ahiretin olduğunun da kabul edilmesi gerektiği ki böyle bir şey mümkün değildir' şeklinde izahta bulunmuşlardır. Çünkü Allah, Bakara Sûresi 30. Ayette ifade etmiştir ki ilk yaşam ve yaratılış dünyada olmuştur. Kısaca bu yönde delil ileri sürenler, Hz Adem’in eşiyle beraber denendiği, eğitildiği, imtihan edildiği yerin bu dünyadaki bir bahçeden ibaret olduğu yönündeki  tezler, bu şekilde öne sürülmüştür. Ben de akla ve mantığa uygunluğu, konuya işaret olmuş ayetlerin de ikinci görüşte bir bütün olarak daha anlamlı ve insaflı bir hal aldığı gerekçesiyle kanaatimi ikinci görüşü savunanların tarafında kullanmakla daha doğru olduğunu düşünüyorum. Adem'in imtihan edildiği Cennetin yeryüzünde bir bahçe olduğundan bîhaber olanlar, sadece Allah için yaşayanların içinde kalacağı Cennetin o Cennet olduğunu düşünür ve böylelikle iblisi de ödüllendirmiş olurlar.


Başlık Kategori Yayın Tarihi
Cennet ve Cehennem Ebedîliği Genel 23.02.2017
Kutsal Şahitlik Genel 14.02.2017
Halifelik Anlayışı Sosyal 13.02.2017
Uyuşturan Din Sosyal 08.01.2017
Cehaletin Gölgesindeki Kadın Sosyal 07.01.2017
Başlık Kategori Yayın Tarihi
13 ASR SURESİ (1-3) Genel 26.05.2017
12 İNŞİRAH (ŞERH) SURESİ (1-8) Genel 25.05.2017
adaletini sevdiğimin dünyası Genel 24.05.2017
BİRİ GENÇ Mİ DEDİ Genel 23.05.2017
ŞERİFE BACIYA SEVGİLERİMLE Genel 23.05.2017

Bu yazıya ilk yorumu siz yazın.