ANTRENÖRLERDE SPOR YARALANMALARI BİLİNCİ

Her antrenör başata ilk yardım olmak üzere özellikle branşında oluşabilecek önlem, teşhis ve tedavilerle ilgili yeterli bilgiye sahip olmalı ve sporcusunu doktora en hazır hale getirerek hastaneye zamanında yetiştirmelidir. İşi spor olanlarda (profesyonellerde) gerek kas iskelet-sisteminin ve gerek kalp-damar (cardiovascular) sisteminin üst seviyede olması ve bu seviyenin devamlı korunması ihtiyacı yaralanmanın hızlı ve aktif bir rehabilitasyon programıyla tedavisini gerektirir. Spor yaralanması bedensel değil psikolojik de olabilir. Bunun için bir fizyoterapist, spor terapisti, tıbbi teknisyen, hemşire ya da ortez-protez teknisyeni sizi hastanede karşılayacaktır. Spor yaralanmalarının % 75’i önemsizdir; % 25’i ise kısa veya uzun süreli tedavi için spora ara vermeyi gerektirebilir.

Yorgunluk, aşırı yüklenme, önceden geçirilmiş ama tam tedavi edilmemiş yaralanma, soğuk veya aşırı gerilme ve enfeksiyon nedeniyle gelişen kas ve eklem sertlikleri, geçirilmiş yaralanma veya yanlış eğitim nedenli kas zayıflığı, yanlış teknik, kaslar arası güç dengesizliği, spor araç ve gereçlerindeki yetersizlik, bedensel hazırlığın tam olmaması, ısınma eksikliği, spor dalının sporcuya uygunsuzluğu, yetersiz veya psikolojik hazırlıksızlık, rekabetin aşırılığı, sporun yarışmalı olması ve birtakım hastalıklar spor yaralanmasına sebep olabilirler. Bunlar sporcunun ve ebeveynlerinin gözünden kaçsa bile antrenörlerin kaçmamalıdır.

Spor yaralanmaları akut yani bedenin bir bölgesinin veya tümünün, ani veya aşırı bir kuvvetle karşılaşması sonucu ya da aşırı kullanıma bağlı olarak oluşur. Akut düşme, darbe, distorsiyon, kesi, zedelenme, kırık, çıkık, burkulma nedenli ani bir olaydır. Aşırı kullanım yaralanmalarında ise sürekli tekrarlayan hareketlere bağlı olarak mikro travma ve zorlanma söz konusudur. Oluşumunda dış etkenlerin yanı sıra bazı yapısal faktörlerde rol oynar. Tendinit ve stres fraktürü buna misal olabilirler. Düz tabanlık, çukur ayak, bacak kemiklerinin düzgün olmaması gibi alt ekstremiteyi oluşturan yapıların düzgün olmaması; iki bacak arasındaki farkın 20 mm.’den fazla olması, omurga eğriliği, kısa bacak tarafında kalça adduktor ve rotatorlarında zayıflığa yol açacağından bacak boylarında eşitsizlik; daha önce geçirilmiş sakatlıklara ve cerrahi müdahalelere bağlı olan eklem esnekliği nedeniyle kas zayıflıkları da hep aşırı kullanıma bağlıdırlar.

Spor yaralanmaları alınacak olan birtakım tedbirlerle en aza indirilebilir. Spor sahada yapılıyorsa yeterince çimlendirilmelidir. Zemin düzgün ve kuru olmalıdır. Çarpmalara karşı sütun ve direkler desteklenmelidir. Yüzme havuzlarında su içi işaretler net olarak görülmeli ve havuzun derinliği mutlaka belirtilmelidir. Kullanılan malzeme mevsime ve spor branşına uygun olmalıdır. Özellikle kafa travmalarının sık olduğu boks, bisiklet, motosiklet ve beyzbol gibi sporlarda kask şarttır. Futbolcularda krampon çarpmasını önlemek için çorap içine plastik koruyucuların yerleştirilmesi ihmal edilmemelidir. Jeet Kune Do’cular sparring çalışırlarken tam teçhizatlı giyinmelidirler. Sağlıklı ve düzenli bir yaşam, düzenli sağlık kontrolleri, antrenman ve müsabakadan önce yeterince ısınmak, germelerin yapılması sporcunun yaralanma riskini düşürecektir.

Futbolda düz karın kası zorlanması (rektus abdominis), kasık kası (iliopsoas tendinit), kalça adduktor'un yani bacakları orta hatta tutan kasların zorlanması ve kasık-uyluk iç kısmı ağrısı (osteitis pubis) sık görülür ve diz ekleminde erken dejeneratif değişiklik riski çok yüksektir. Yüzmede omuz çevresi zorlanması ve sıkışma sendromu sık görülür. Halterde triseps tendiniti, rektus abdominis zorlanması, kalça adduktor zorlanması, bel fıtıkları, omurlarda erken dönemlerde olan kireçlenmeler sık görülür ve dirsek, faset ve sakroiliak eklemlerde erken dejeneratif değişiklik riski yüksektir. Teniste lateral epikondilit, bisipital tendinit, omuz ve dirsek zorlanmaları sık görülür. Basketbolda aşil tendiniti, tibialis anterior ve posterior zorlanması sık görülür. Voleybolda aşil tendiniti, omuz sublukasyonu ve bisipital tendinit sık görülür. Jimnastikçilerde el bileği, dirsek, faset ve kalça eklemlerinde, koşucularda diz ve ayak bileği eklemlerinde erken dejeneratif değişiklikler oluşma riski yüksektir.

Antrenörlerde spor yaralanmaları bilinci alınan tedbirlerle sakatlığı tamamen önleyebileceği gibi hiç olmazsa hafifletir ve çabuk iyileşmesine neden olur. Bazen hayat da kurtarabilir yahut kalıcı bir sakatlığı da önleyebilir. Bu nedenle antrenör adayları bu konularda seminerler görmelidirler.

Biz Seka Sporcu Eğitim Merkezi’nde önce egzersizlerimizi yapıyoruz. Bu egzersizlerin takriben % 75’i branşımız gereği anaerobik kapasite gelişimiyle alakalıdır. Takriben % 25’i sağlık gereği aerobiktir. Bu aerobik egzersizlerin takriben %5’ini toparlayıcı olması hasebiyle izometrik egzersizlerle değerlendiriyorum. Genel içine fleksibilite ve stretching egzersizlerini % 20 oranında serpiştiriyorum ki sporcular yoğun programımızdan kuş gibi hafifleyerek çıkabilsinler. Sonra her seviyedeki sporcumuz müfredatta ne varsa onu yalnız ya da mümkünse partneriyle çalışıyor. Sonra 1 veya 2 teknik öğretiyor ve onu hızlandırmalarını istiyoruz. En son halka olup ya genel bir değerlendirme yapıyoruz yahut değerlendirme öncesi müsabaka (sparring) çalışıyoruz. Genel değerlendirmede soruları cevaplıyoruz. Sorular sıklıkla egzersizler, Jeet Kune Do felsefesi, sokak savunmaları, sağlık, kilo verme, Bruce Lee, yapacağımız organizasyonlar ve Avrasya Jeet Kune Do Federasyonu hakkında oluyor. Biz de cevaplamaya çalışıyoruz. Ne diyelim; sizleri de spora bekleriz…


Başlık Kategori Yayın Tarihi
GERÇEĞİN TAHLİLİ Felsefe 06.09.2019
SIRRIN LİMİTLERİ Felsefe 31.08.2019
DİNE KATILAN HURAFEYİ SORGULAYIN Genel 28.08.2019
Ümmetin kafası neden karıştı? (17) Genel 27.08.2019
MÜSLÜMANLARIN KAÇIRDIĞI TARİHİ FIRSAT Politika 12.08.2019
Başlık Kategori Yayın Tarihi
Şampiyon Galatasaray!! Spor 20.05.2019
Bitmeyen çile Spor 16.04.2019
Endustriyel futbol Spor 12.04.2019
Galatasaray,ın Fetret devri Spor 04.04.2019
Futbolda Bedava Tiyatro! Spor 10.02.2019